Ο πρωινός καφές δεν ξυπνά μόνο τον οργανισμό μας αλλά και το… έντερό μας, επηρεάζοντας τη λειτουργία του πεπτικού συστήματος με τρόπους που μόλις αρχίζουμε να κατανοούμε. Σύμφωνα με νέα επιστημονική μελέτη, η τακτική κατανάλωση καφέ συνδέεται με αυξημένη κινητικότητα του παχέος εντέρου, ένα εύρημα που ενδέχεται να ανοίξει νέους δρόμους στην αντιμετώπιση της δυσκοιλιότητας.
Η έρευνα, που πραγματοποιήθηκε από επιστήμονες του Πανεπιστημίου της Κοπεγχάγης και δημοσιεύτηκε στο ScienceDirect, εξέτασε πώς η κατανάλωση καφέ επηρεάζει όχι μόνο τη σύνθεση του εντερικού μικροβιώματος, αλλά και τη λειτουργία του ίδιου του γαστρεντερικού συστήματος. Όπως παρατήρησαν, τα άτομα που κατανάλωναν ένα έως πέντε φλιτζάνια καφέ, περισσότερες από τρεις ημέρες την εβδομάδα, παρουσίαζαν μεγαλύτερη οξύτητα στο λεπτό έντερο και συχνότερες συσπάσεις στο παχύ έντερο.
«Οι συσπάσεις του εντέρου μπορούν να υποστηρίξουν την υγιή πέψη, να βοηθήσουν στην πρόληψη της δυσκοιλιότητας και να διατηρήσουν τους εντερικούς μυς σε καλή κατάσταση», εξηγεί η Francesca Bucci, υποψήφια διδάκτορας στο Πανεπιστήμιο της Κοπεγχάγης και μέλος της ερευνητικής ομάδας.
Τι έδειξε η «έξυπνη κάψουλα» που κατάπιαν οι συμμετέχοντες
Επτά ροφήματα που αγαπούν το έντερο και καταπολεμούν τη δυσκοιλιότητα
Για να διερευνήσουν τη σχέση ανάμεσα στον καφέ και τη λειτουργία του εντέρου, οι επιστήμονες πραγματοποίησαν μελέτη διάρκειας εννέα ημερών, στην οποία συμμετείχαν περισσότεροι από 60 ενήλικες. Οι 50 από αυτούς κατάπιαν μια ειδική ασύρματη κάψουλα, γνωστή ως SmartPill, η οποία κατέγραφε δεδομένα καθώς διέσχιζε τον πεπτικό σωλήνα.
Ο αισθητήρας μετρούσε την οξύτητα, τη θερμοκρασία, την πίεση, τον χρόνο διέλευσης του εντερικού περιεχομένου και τις συσπάσεις του εντέρου, προσφέροντας στους ερευνητές μια λεπτομερή εικόνα της γαστρεντερικής λειτουργίας. Παράλληλα, οι συμμετέχοντες κατέγραφαν για οκτώ ημέρες όλα όσα έτρωγαν και έπιναν, ενώ έδιναν καθημερινά δείγματα κοπράνων και ούρων. Μέσα από τις αναλύσεις αυτές, οι επιστήμονες εξέτασαν τη σύνθεση του εντερικού μικροβιώματος και την παρουσία ουσιών που σχετίζονται με την κατανάλωση καφέ, όπως οι μεταβολίτες της καφεΐνης.
Πώς επηρεάζει τελικά ο καφές την πέψη και τα βακτήρια του εντέρου
Ένα από τα σημαντικότερα ευρήματα ήταν ότι οι συστηματικοί καταναλωτές καφέ εμφάνιζαν περισσότερες συσπάσεις στο παχύ έντερο. Πρόκειται για κινήσεις που συμβάλλουν στην προώθηση του εντερικού περιεχομένου και στη φυσιολογική λειτουργία της αφόδευσης.
Οι ερευνητές παρατήρησαν επίσης αυξημένη οξύτητα στο λεπτό έντερο. Ωστόσο, δεν είναι ακόμη σαφές εάν αυτή η μεταβολή έχει θετικές ή αρνητικές επιπτώσεις στην υγεία. Το pH του λεπτού εντέρου διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στη διάσπαση των τροφών και στη διαδικασία της πέψης. Επιπλέον, οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι δεν έχει αποδειχθεί πως όλες οι αλλαγές που καταγράφηκαν οφείλονται αποκλειστικά στον καφέ.
Ο Henrik Munch Roager, αναπληρωτής καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Κοπεγχάγης, θεωρεί πάντως ότι υπάρχουν ενδείξεις που υποστηρίζουν τη συγκεκριμένη συσχέτιση. «Γνωρίζουμε ήδη από άλλες μελέτες ότι ο καφές μπορεί να επηρεάσει διάφορες διαδικασίες στο πεπτικό σύστημα, συμπεριλαμβανομένης της έκκρισης γαστρικών οξέων. Επομένως, υπάρχουν βάσιμοι λόγοι να πιστεύουμε ότι αυτό που παρατηρούμε δεν είναι απλώς σύμπτωση», αναφέρει.
Τα νέα ευρήματα έρχονται να προστεθούν σε προηγούμενες επιστημονικές παρατηρήσεις σχετικά με τη σχέση του καφέ με το εντερικό μικροβίωμα. Μελέτη του 2024 από το University of Texas Medical Branch είχε αναδείξει τη θετική συσχέτιση της κατανάλωσης καφέ με τη σύνθεση και την ποικιλομορφία των βακτηρίων του εντέρου. Η μικροβιακή ποικιλομορφία θεωρείται σημαντικό χαρακτηριστικό ενός υγιούς εντερικού οικοσυστήματος, καθώς συνδέεται με την ικανότητά του να προσαρμόζεται σε διαφορετικές συνθήκες και να αντιστέκεται σε παθογόνους μικροοργανισμούς.
Μπορεί ο καφές να αποτελέσει «σύμμαχο» κατά της δυσκοιλιότητας;
Οι ερευνητές εκτιμούν ότι η καλύτερη κατανόηση των μηχανισμών μέσω των οποίων ο καφές επηρεάζει το πεπτικό σύστημα θα μπορούσε μελλοντικά να αξιοποιηθεί για την ανάπτυξη νέων παρεμβάσεων.
«Πάρα πολλοί άνθρωποι αντιμετωπίζουν δυσκοιλιότητα και ακανόνιστες κενώσεις. Εάν κατανοήσουμε πώς ο καφές επηρεάζει την πέψη και τις συσπάσεις του εντέρου, ίσως μπορέσουμε να αξιοποιήσουμε αυτή τη γνώση για να διεγείρουμε την κινητικότητα του εντέρου με φυσικό τρόπο», σημειώνει ο καθηγητής Roager. «Αυτό θα ήταν εξαιρετικά πολύτιμο», προσθέτει.
Οι επιστήμονες υπογραμμίζουν, ωστόσο, ότι απαιτούνται περισσότερες έρευνες, οι οποίες θα συγκρίνουν τη λειτουργία του εντέρου σε περιόδους υψηλής κατανάλωσης καφέ με περιόδους αποχής από το ρόφημα. Πηγή: ygeiamou

